Nieuwe boekpublicatie over Suriname en de Antillen op het Wetenschapsplatform van het KZGW.

2 oktober 2026

Het Wetenschapsplatform van het KZGW wil een breed en uitnodigend overzicht bieden van wetenschappelijk onderzoek met betrekking tot Zeeland en het Zeeuws Genootschap. Het Platform is in 2022 opgericht en inmiddels zijn er 237 artikelen en boeken te raadplegen. De nieuwste publicatie is geschreven door dr. Martijn van de Bel met de titel: De migratie van Nederlandse koopmannen van de Franse Antillen, Tobago en Cayenne naar Suriname in de tweede helft van de zeventiende eeuw. In 2027 verschijnt er ook een artikel in Archief over dit onderwerp.

Een vergelijking van verschillende bronnen van 1660 tot 1680 laat zien dat de Nederlandse handelaren op de Kleine Antillen, Tobago en Cayenne naar Suriname trokken als gevolg van verschillende politieke situaties in de regio. Meerdere politieke beslissingen lagen hieraan ten grondslag: eerst waren daar de Engelse Navigation Acts die de Nederlandse koopmannen naar de Franse eilanden verdrongen in de loop van de jaren 1650. In 1664 richtte de Koning van Frankrijk een eigen West-Indische Compagnie op die Franse koloniën moest gaan nationaliseren. Dit zette kwaad bloed bij de eilandbewoners die niet meer direct aan de Nederlanders konden verkopen omdat de waar exclusief over Frankrijk moest gaan. Daarbij werden de protestanten, calvinisten en joden langzamerhand uit de Franse koloniën verdreven. Enkele Nederlanders lieten zich naturaliseren om toch op de Franse eilanden te kunnen blijven, maar een groot deel vertrok naar de eilanden of naar Suriname. Ook maakte de Tweede Engelse Oorlog veel kapot op de Antillen, hetgeen enkele kolonisten naar Suriname dreef dat inmiddels in Zeeuwse handen was gevallen. Tenslotte zorgden de goede vooruitzichten van een ‘nieuw Brazilië’ dat Suriname ‘s lands nieuwe hoop was geworden voor de Nederlandse koopmannen die zich al snel op de nieuwe kolonie stortten, hoewel er nog veel moest gebeuren…

Klik hier voor de pagina in het Wetenschapsplatform waar het boek kan worden gedownload.

Afbeelding: Tekening van Jasper Danckaert
van een onbekende baai op een van de Antilliaans eiland, c. 1680,
NL HaNA 1.11.01.01, Document 277, scan 5 .